Pielęgnacja w ciąży

W trakcie najbardziej wyjątkowych dziewięciu miesięcy w życiu każdej kobiety, jej uwaga skupia się głównie na potrzebach rozwijającego się dziecka.

Jednocześnie przyszła mama chce wyglądać wyjątkowo i czuć się pewnie. Zmiany skórne pojawiające się w trakcie ciąży budzą wiele pytań. W poniższym artykule podpowiadamy jak dbać o skórę w ciąży, jakich składników unikać, a jakie są dla skóry korzystne, co jest najlepsze na rozstępy i jak walczyć z cellulitem w ciąży.

Zmiany, zmiany, zmiany

W czasie ciąży w organizmie kobiety zachodzi szereg procesów metabolicznych, immunologicznych, hormonalnych, dostosowujących organizm do zapewnienia dziecku prawidłowego rozwoju. Część z tych zmian uwidacznia się na skórze. Zmiany skórne pojawiające się w czasie ciąży mają charakter przejściowy, nie wywierają większego wpływu na stan zdrowia matki ani dziecka, są traktowane jako zmiany fizjologiczne.

Rozstępy w ciąży

Rozstępy to wrzecionowate pasma cienkiej, pomarszczonej skóry przebiegające równolegle, przypominające wyglądem bliznę. Pojawiają się najczęściej w 5-7 miesiącu ciąży. Pojawienie się rozstępów jest związane głównie ze zmianami w obrębie włókien kolagenu i elastyny, ich pofragmentowaniem i zniekształceniem. W etapie początkowym – tzw. fazie zapalnej, rozstępy mają barwę sino-czerwoną, następnie przyjmują barwę bladoróżową (faza zanikowa).

Zmiany skórne typowe dla fazy zapalnej to: poszerzenie naczyń krwionośnych, obrzęk w obrębie skóry właściwej, zniekształcenie włókien tkanki łącznej, miejscowy stan zapalny. Dla fazy zanikowej typowe są ścieńczenie naskórka, degeneracja tkanki łącznej skóry właściwej, spłaszczenie granicy skórno-naskórkowej.

Wśród przyczyn powstawania rozstępów wymienia się:

- gwałtowny przyrost wagi,
- zmiany hormonalne,
- zmniejszoną elastyczność włókien sprężystych skóry,
- predyspozycje genetyczne,
- stres (podwyższony poziom kortyzolu powoduje obkurczenie naczyń włosowatych, a przez to słabsze ukrwienie skóry).

W celu zminimalizowania ryzyka rozstępów warto zadbać o poprawę elastyczności skóry. Prostym domowym zabiegiem poprawiającym kondycję skóry jest peeling solny lub cukrowy. Domową metodą minimalizowania rozstępów jest też hydromasaż, wykonywany pod prysznicem, złożony z naprzemiennych, ciepłych i zimnych natrysków. Z masażu zrezygnować należy w ostatnim trymestrze ciąży lub gdy ciąża jest zagrożona.

W przeciwdziałaniu rozstępom sprawdzą się również regularnie aplikowane dermokosmetyki do ciała, zawierające składniki nawilżające, uelastyczniające, natłuszczające. Jako profilaktykę rozstępów polecamy KREM ZAPOBIEGAJĄCY ROZSTĘPOM wzmacniający strukturę skóry FOLIACTI™. Skuteczność FOLIACTITM opiera się na odpowiednio dobranych składnikach aktywnych:

- kwasie foliowym, o którym nieco więcej w dalszej części artykułu,
- fitokompleksie regenerującym i wygładzającym skórę oraz zapobiegającym odkładaniu się tkanki tłuszczowej,
- oleju bawełnianym, charakteryzującym się wysoką zawartością kwasu linolowego, fitosteroli i naturalnych tokoferoli. Olej bawełniany zmiękcza, nawilża, odbudowuje naturalną barierę lipidową naskórka,
- witaminie E.

Krem rekomendowany od 4. miesiąca ciąży.

Rozstępom można zapobiegać z pomocą aktywności fizycznej (odpowiedniej dla kobiet w ciąży) i diety bogatej w makro- i mikroelementy, cynk, krzem, witaminę E, odpowiednią ilości wody.

Istniejące rozstępy i blizny poporodowe pomoże zniwelować drugi produkt Pharmaceris M – Preparat zmniejszający istniejące rozstępy i blizny poporodowe TOCOREDUCTTM FORTE. W składzie kremu znajdziesz:

- witaminę E,
- masło shea – działa nawilżająco, łagodząco, zmiękczająco,
- formułę Leukine-barier, która wzmacnia i chroni naturalny system immunologiczny skóry przed powstawaniem podrażnień, a także uczucia pieczenia i świądu,
- Repair Peptid, aktywujący skórę do regeneracji i odbudowy uszkodzonej macierzy komórkowej.

Cellulit w ciąży

Cellulit (lipodystrofia) to zmiany obrzękowo-włóknisto-stwardnieniowe tkanki podskórnej. Ich przyczyną są nieprawidłowości w rozroście komórek tłuszczowych, znaczne zwiększenie ich objętości i upośledzenie rozwoju tkanki łącznej. Efektem tych zmian jest ucisk naczyń krwionośnych i limfatycznych, powodujący zaburzenia ukrwienia i nieprawidłowości przebiegu procesów metabolicznych w tkance podskórnej i skórze. W dalszej kolejności dochodzi do uszkodzenia, tkanki podskórnej i skóry, widocznego w postaci nierównej, chropowatej powierzchni skóry, przypominającej skórkę pomarańczy.

Cellulit jest następstwem m.in. zaburzeń metabolicznych i niewłaściwego stylu życia (m.in. brak ruchu, siedzący tryb życia, dieta bogata w tłuszcze i węglowodany). W ciąży dochodzą dodatkowo zmiany hormonalne (wzrost poziomu estrogenów i progesteronu), zaburzenia w przepływie krwi i chłonki, skłonność do zatrzymywania wody w organizmie.

Jako przeciwdziałanie problemowi cellulitu zalecane są: przyjmowanie około 2,3 l wody dziennie, zdrowia dieta i aplikowanie dermokosmetyków poprawiających strukturę skóry, zawierających składniki nawilżające, uelastyczniające i wzmacniające strukturę kolagenową. Ważne by aplikacji dermokosmetyków towarzyszył delikatny masaż.

Niewskazane jest natomiast stosowanie środków mających za zadanie pobudzanie spalania tłuszczów.

Obrzęki nóg w ciąży

Powstawanie obrzęków w czasie ciąży związane jest m.in. ze zwiększoną ilością krwi w organizmie i utrudnionym odpływem krwi z nóg do serca. Obrzęki stóp, kostek czy dłoni są naturalnym elementem przebiegu ciąży. Natomiast obrzęki twarzy, brzucha czy górnej części nóg, z towarzyszącym im podwyższonym ciśnieniem krwi, powinny zostać jak najszybciej skonsultowane z lekarzem.

Na obrzęki nóg w ciąży pomogą chłodne okłady, odpoczynek z nogami uniesionymi do góry, częste przerwy w trakcie pracy siedzącej, dieta z ograniczoną ilością soli.

Przebarwienia skóry w ciąży

Podwyższony poziom estrogenów i progesteronu w trakcie ciąży stymuluje wytwarzanie melaniny przez melanocyty, skutkujące powstawaniem przebarwień. Przebarwienia skórne (zarówno miejscowe jak i rozsiane) dotyczą praktycznie 90% kobiet w ciąży. Na ogół pojawiają się już w pierwszym trymestrze ciąży, nasilają w miarę jej rozwoju i ulegają rozjaśnieniu w ciągu 12 miesięcy od porodu.

Ostuda ciężarnych (melasma, chloasma, „maska ciążowa”) to zaburzenia pigmentacji skóry umiejscawiające się najczęściej na policzkach, czole i grzbiecie nosa, podbródku i dolnej wardze. Ostuda ma postać wyraźnie ograniczonych od otaczającej skóry ciemnobrunatnych plam o nieregularnym kształcie. W zależności od miejsca gromadzenia się melaniny wyróżniamy postać naskórkową, skórną i mieszaną. Oprócz wpływu podwyższonego poziomu estrogenów i progesteronu, do rozwoju melasmy przyczynia się nadmierna ekspozycja skóry na wpływ promieniowania słonecznego i niewystarczająca fotoprotekcja. Dermokosmetyki z wysokim filtrem UV to w czasie ciąży nieodzowny element pielęgnacji. Zmiany te najczęściej zanikają samoistnie po zakończeniu ciąży i połogu, choć mogą nawracać w kolejnej ciąży.

Włosy w czasie ciąży

Zwiększony poziom estrogenów w trakcie ciąży sprzyja gęstym, mocnym, lśniącym włosom. W drugim i trzecim trymestrze ciąży zwiększa się ilość mieszków włosowych w fazie anagenu (fazie wzrostu włosa), dzięki czemu włosy przestają wypadać, są wyraźnie gęściejsze.

Gdy poziom hormonów po porodzie spada, pojawiają się problemy z wypadaniem włosów. Wahania równowagi hormonów oraz tzw. stres poporodowy powodują, że około 4 tygodnia po porodzie większość mieszków przechodzi w stan telogenu, obserwuje się telogenowe wypadanie włosów.

Na obszarze całego ciała (również skóry głowy) obserwuje się zwiększoną aktywność gruczołów łojowych, co może skutkować szybszym przetłuszczaniem się włosów.

W trakcie ciąży można zaobserwować szybszy wzrost paznokci, miękkość i kruchość płytki paznokciowej, podatność na rozwarstwianie się.

Jakich składników kosmetycznych unikać w czasie ciąży?

Istnieją pewne surowce kosmetyczne, których bezwzględnie należy unikać w trakcie ciąży. Należą do nich:

- retinol i jego pochodne,
- kwas salicylowy i jego pochodne,
- kwasy alfa-hydroksylowe,
- olejki eteryczne m.in.: olejek rozmarynowy, eukaliptusowy, bergamotowy, lawendowego, cyprysowego, geraniowego, miętowego. Ogólnie mówiąc stosowanie jakichkolwiek olejków eterycznych, czy to zawartych w składzie kosmetyków, czy wykorzystywanych do zabiegów aromaterapeutycznych jest w trakcie ciąży niewskazane,
- wyciągi roślinne pobudzające diurezę i spalanie tłuszczów (m.in. mniszek lekarski, pokrzywa, skrzyp pospolity), mogące zawierać w składzie niewielkie ilości związków glikozydowych działających toksycznie na rozwijający się płód,
- triklosan,
- fluor,
- amoniak,
- algi morskie bogate w jod.

W trakcie ciąży warto zrezygnować z kosmetyków perfumowanych, Kompozycje zapachowe zawierają alergeny, które mogą działać uczulająco. Należy również uważać na obecność w składzie kosmetyków roślinnych ekstraktów, zwłaszcza z roślin egzotycznych, o mało znanym profilu toksykologicznym.

Czego potrzebuje skóra w czasie ciąży?

Skóra w trakcie ciąży potrzebuje:

- nawilżenia,
- redukcji świądu,
- wzmocnienia struktury kolagenowej, uelastycznienia,
- natłuszczenia i odbudowy bariery hydrolipidowej naskórka.

Wiele kobiet boryka się z problemem suchości skóry, a u 18% pacjentek w ciąży lekarze diagnozują świąd. Świąd skóry może być wynikiem oddziaływania na skórę czynników fizycznych, chemicznych na przykład niektórych leków, infekcji bakteryjnych i chorób alergicznych. By ograniczać tę nieprzyjemną dolegliwość należy unikać np. długich kąpieli w gorącej wodzie prowadzących do niszczenia naturalnego filmu lipidowego skóry, a po kąpieli stosować natłuszczające olejki do ciała, lub emolienty.

Kwas foliowy w ciąży

Kwas foliowy to chyba najlepiej znany kobietom w ciąży suplement diety. Lekarze zalecają by kobiety w wieku rozrodczym uwzględniały w  diecie warzywa bogate w foliany takie jak: szpinak, sałata, brokuły, kapusta, pełnoziarniste zboża. Suplementacja kwasu foliowego powinna towarzyszyć całemu okresowi ciąży, połogu i karmienia piersią. Kwas foliowy jest elementem niezbędnym do rozwoju komórek płodu, zwłaszcza do kształtowania cewy nerwowej, z której później rozwija się mózg i rdzeń kręgowy. Niedobór kwasu foliowego w organizmie prowadzi do niedokrwistości, zmian w ośrodkowym układzie nerwowym, zaburzeń w rozwoju cewy nerwowej.

Kwas foliowy wykazuje również korzystny wpływ na skórę. Doskonale uelastycznia skórę, dzięki czemu staje się ona bardziej podatna na rozciąganie. Kwas foliowy pobudza fibroblasty do produkcji kolagenu i elastyny. Wzmocnione włókna kolagenu i elastyny stanowią rusztowanie dla skóry właściwej, poprawiając jej wytrzymałość i zapewniając jednolitą strukturę.

Witamina E w ciąży

Witamina E działa nawilżająco, wygładzająco, uelastyczniająco, regenerująco, antyoksydacyjnie, poprawia strukturę i elastyczność naskórka.

LITERATURA

  1. Folate supplementation during the preconception period, pregnancy and puerperium. Polish Society of Gynecologists and Obstetricians Guidelines. Ginekol. Pol. 2017; 88 (11): 633–636 (DOI: 10.5603/GP.a2017.0113)
  2. Woźniak, B. Zegarska, K. Urtnowska, E. Kaczmarek-Skamira: Fizjologiczna zmiany dermatologiczne u kobiet w ciąży, Dermatologia Estetyczna /vol. 17/nr 1/2015
  3. Czeczot: Kwas foliowy w fizjologii i patologii, Postepy Hig Med Dosw. (online), 2008; 62: 405-419,  e -ISSN 1732-2693
  4. Piotrowska, O. Czerwińska – Ledwig, R. Zuziak, M. Stryszowska, K. Starzyk: Potrzeby i problemy kosmetyczne kobiet ciężarnych w wybranych miastach Małopolski, Med Rodz 2020; 23(1): 3-14, DOI: https://doi.org/10.25121/MR.2020.23.1.3
  5. Skorupińska, N. Sekuła: Zmiany zachodzące w organizmie kobiet w ciąży, Kosmetologia Estetyczna 3/2017/vol. 6
  6. Marwicka, K. Niemyska, O. Cieślicka: Cellulit. Przegląd zabiegów kosmetycznych, Kosmetologia Estetyczna 3/2015/vol. 4
  7. https://www.forumginekologii.pl/artykul/problemy-skorne-u-kobiet-w-ciazy

Zapytaj lekarza

LEK. MED.

Marta Jeziorska

Masz problem ze skórą?
Masz pytania dotyczące produktów Pharmaceris?
Nie jesteś pewna jak właściwie pielęgnować swoją skórę?

marta_jeziorska